“NGƯỜI ĐÀN BÀ HÁT” KONCZ ZSUSZA CỦA HUNGARY TRÒN 70 TUỔI

Thứ ba - 08/03/2016 02:57

(NCTG) Koncz Zsuzsa, một trong những tượng đài lớn nhất của nền nhạc nhẹ Beat, Pop và Rock của Hungary, người nghệ sĩ không có tuổi, bước vào ngưỡng “xưa nay hiếm” hôm nay, ngày 7-3-2016.

Người nghệ sĩ không có tuổi của âm nhạc Hungary - Ảnh: Pozsonyi Zita

Người nghệ sĩ không có tuổi của âm nhạc Hungary - Ảnh: Pozsonyi Zita

Sở hữu những giải thưởng cao quý nhất của nền nghệ thuật Hungary như Giải Kossuth, Giải Liszt Ferenc, nhưng quan trọng hơn cả, Koncz Zsuzsa là người nghệ sĩ của nhân dân, luôn theo đuổi những giá trị nhân văn và “khóc cười theo vận nước nổi trôi” theo số phận đất nước Hungary.

Những ca khúc do bà trình diễn luôn có ý nghĩa chính trị, xã hội, hoặc nếu là những bản tình ca thì bao giờ cũng đậm chất thơ, tràn đầy tình cảm. Đó cũng là lý do khiến bà trở thành thần tượng lớn nhất của làng nhạc Hungary trong lòng nhiều thế hệ du học sinh, nghiên cứu sinh Việt tại Hung.

Khởi nghiệp ca hát từ năm 1962 trong chương trình tìm kiếm tài năng trẻ mang tên “Ki mit tud?” do Kênh Truyền hình Quốc gia Hungary tổ chức lần đầu, và đạt giải nhì cùng người bạn gái cùng lớp là Gergely Ági, lập tức Koncz Zsuzsa rơi vào tầm ngắm của những ban nhạc hàng đầu của Hung thời đó.

“Illés”, “Omega”, “Métro” - cả ba ban nhạc tên tuổi tạo nên “thời đại nhạc trẻ” tại Hungary đều hướng tới giọng ca trẻ này và từ “thuở đầu lưu luyến ấy”, đã hình thành một tình bạn, tình đồng nghiệp rất đẹp giữa Koncz Zsuzsa và thành viên trụ cột “Illés”, người được coi là “Paul McCartney của Hungary”.
 
Nghệ sĩ của nhân dân và dân tộc
Nghệ sĩ của nhân dân và dân tộc

Các sáng tác đưa tên tuổi Koncz Zsuzsa trở nên bất tử trong lịch sử nhạc nhẹ Hungary, đa phần là của Bródy János, kể từ những ca khúc đầu trong bộ phim “Những con người trẻ ấy” (Ezek a fiatalok, 1967) mà Koncz Zsuzsa thủ vai chính, về cảm xúc và ước vọng của thế hệ trẻ Hung đương thời.

Xu hướng sáng tác của Bródy János với hai mảng chính - những ca khúc mang tính chính trị, yêu tự do, và những tình khúc - cũng có ảnh hưởng chủ đạo tới sự nghiệp hơn nửa thế kỷ nay của Koncz Zsuzsa, nhất là trong những năm đầu của thập niên 70, khi người ca sĩ đã bắt đầu thành danh.

Trong số 5 album thực hiện chung với “Illés”, đĩa “Jelbeszéd” (1973) có số phận đặc biệt nhất: mặc dù đã bán được 50 ngàn bản, nhưng sau khi bị coi là mang tính phản kháng về chính trị - nhất là ca khúc “Nếu tôi là bông hồng” -, nên đã bị thu hồi, cấm tái bản và những bản trong kho cũng bị tiêu hủy.

Cho tới giữa thập niên 70, Koncz Zsuzsa đã trở nên một ca sĩ nổi tiếng tại Hungary và bà nhận được lời mời biểu diễn tại nhiều nước như Đức (cả hai miền), Pháp, Liên Xô, Ba Lan, Romania, Mỹ... Bà cũng là gương mặt quen thuộc của nhiều liên hoan ca nhạc ở Brazilia, Nhật, Cuba và Phần Lan.
 
Nhiều ca khúc phổ thơ của các tác giả kinh điển đã được Koncz Zsuzsa thể hiện thành công
Nhiều ca khúc phổ thơ của các tác giả kinh điển đã được Koncz Zsuzsa thể hiện thành công

Sau khi “Illés” tan rã, Koncz Zsuzsa tiếp tục hợp tác với ban nhạc “Fonográf” gồm nhiều người bạn cũ, và mối giao tình này vẫn còn sau khi cặp Bródy János và Tolcsvay László chia tay nhau. Album “Valahol” (1979) làm cùng “Fonográf” được bình chọn là đĩa nhạc Hung xuất sắc nhất của thập niên 70.

Thời gian về sau, bên cạnh những nhân vật cựu trào của nền nhạc nhẹ Hungary, một gương mặt trẻ hơn là Bornai Tibor - thành viên ban nhạc “KFT” - cũng trở thành người sáng tác những bản nhạc xuất sắc cho Koncz Zsuzsa. Năm 2001, bà được nhận Bắc đẩu Bội tinh của Cộng hòa Pháp.

Trong sự nghiệp âm nhạc, Koncz Zsuzsa đã ra được 97 đĩa cá nhân tại Hungary và 24 đĩa ở nước ngoài. Từ nhiều năm nay, những buổi diễn thường niên của bà tại Nhà hát Erkel và Cung Thể thao Budapest luôn bán hết vé từ trước đó rất lâu, thu hút sự quan tâm của mọi thế hệ khán thính giả.

Trong số những “fan” của người nghệ sĩ lớn, có một nhân vật rất đặc biệt: cựu Tổng thống Cộng hòa Hungary thời kỳ 1990-2000, vị chính khách được ưa chuộng nhất tại Hung một phần tư thế kỷ qua, ông Göncz Árpád. Koncz Zsuzsa cũng là người đã hát tiễn biệt ông trong tang lễ vào năm ngoái.
 
Koncz Zsuzsa và Bródy János, cặp “Khánh Ly và Trịnh Công Sơn của Hungary” hát “Nếu tôi là bông hồng” từ giã cựu Tổng thống Göncz Árpád. Đây là ca khúc sinh thời Göncz Árpád rất yêu thích, ông từng gọi bằng cái tên “Bản quốc ca tự do của Đông Âu” và trong di chúc, ông muốn nó vang lên trong ngày tiễn biệt ông. Budapest, tháng 11-2015 - Ảnh: Veres Viktor (“Tự do Nhân dân”)
Koncz Zsuzsa và Bródy János, cặp “Khánh Ly và Trịnh Công Sơn của Hungary” hát “Nếu tôi là bông hồng” từ giã cựu Tổng thống Göncz Árpád. Đây là ca khúc sinh thời Göncz Árpád rất yêu thích, ông từng gọi bằng cái tên “Bản quốc ca tự do của Đông Âu” và trong di chúc, ông muốn nó vang lên trong ngày tiễn biệt ông. Budapest, tháng 11-2015 - Ảnh: Veres Viktor (“Tự do Nhân dân”)

Nhân sinh nhật lần thứ 70 của “Người đàn bà hát” Koncz Zsuzsa, NCTG xin giới thiệu một số ca khúc “để đời” với sự trình diễn của bà:
Nguyễn Hoàng Linh

* Bạn có bài hát nào ưa thích của Koncz Zsuzsa và muốn đưa vào danh sách nói trên? Hãy chia sẻ với NCTG.

 
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

 

Những tin cũ hơn