Chuyện cục máu đông: TIÊM HAY KHÔNG VACCINE ASTRAZENECA?
- Thứ hai - 05/04/2021 01:57
- In ra
- Đóng cửa sổ này
(NCTG) Nhiều người vẫn cân nhắc xem có nên tiêm vaccine AstraZeneca hay không vì nghe tin tức gần đây, họ sợ chủng ngừa sẽ gây tác dụng phụ là hình thành cục máu đông, mặc dù nguy cơ thực tế là không đáng kể (xảy ra cùng lắm ở 1/250.000 người được tiêm chủng) và chưa chỉ ra được mối liên hệ nhân quả giữa chích ngừa và huyết khối trong 14 ngày tiếp sau đó.
![Vaccine của AstraZeneca đang bị nghi kỵ - Ảnh: Internet](http://nhipcauthegioi.hu/uploads/news/2021_04/vac1_5.jpg)
Câu hỏi đặt ra là có nên “sợ” điều này để “tẩy chay” vaccine AstraZeneca? Thực tế, rủi ro này như thế nào? Nhóm chuyên gia Szeged (gồm nhà tin học Horváth Péter và nhà sinh học Kintses Bálint) đã khởi động mạng “Kovidők” (tạm dịch: Thời dịch bệnh) để giải thích và trả lời những câu hỏi tương tự của người dân, và sau đây là phần giải đáp của họ.
Không may, hiện tượng cục máu đông không phải là hiếm trong dân số nói chung: một số đặc điểm cá nhân - một số đột biến gen nhất định, các cuộc đại phẫu, ít vận động liên tục (như do đi đường dài), thay đổi nội tiết tố khi mang thai và sinh con ở phụ nữ, béo phì ở cả hai giới, hút thuốc... - làm tăng khả năng tăng đông máu và kết quả là cục máu đông làm tắc các mạch máu, ngăn chặn việc cung cấp máu cho phổi (thuyên tắc phổi).
Trong dân số Châu Âu, có trung bình 800.000 trường hợp như vậy mỗi năm, nghĩa là trung bình có 11/10.000 người dân Âu phát triển huyết khối hay thuyên tắc phổi hàng năm.
Không may, hiện tượng cục máu đông không phải là hiếm trong dân số nói chung: một số đặc điểm cá nhân - một số đột biến gen nhất định, các cuộc đại phẫu, ít vận động liên tục (như do đi đường dài), thay đổi nội tiết tố khi mang thai và sinh con ở phụ nữ, béo phì ở cả hai giới, hút thuốc... - làm tăng khả năng tăng đông máu và kết quả là cục máu đông làm tắc các mạch máu, ngăn chặn việc cung cấp máu cho phổi (thuyên tắc phổi).
Trong dân số Châu Âu, có trung bình 800.000 trường hợp như vậy mỗi năm, nghĩa là trung bình có 11/10.000 người dân Âu phát triển huyết khối hay thuyên tắc phổi hàng năm.
![Tiêm chủng để giảm thiểu những ca nhiễm nặng như thế này - Ảnh: Árvai Károly (MTI)](http://nhipcauthegioi.hu/uploads/news/2021_04/vac2_2.jpg)
Trong tình hình dịch bệnh hiện nay, đáng để so sánh chỉ số nói trên với tỷ lệ huyết khối quan sát được với người bệnh Covid-19 để thấy nó đáng sợ hơn nhiều.
- Ở những bệnh nhân có các triệu chứng nặng ở mức vừa phải nhưng cuối cùng không cần nhập viện, cục máu đông thường xảy ra ở 1/100 người.
- Đối với những người phải vào phòng chăm sóc đặc biệt do các triệu chứng nghiêm trọng, tỷ lệ này sẽ tăng lên 1/20.
- Đối với những ca tử vong vì Covid-19, rốt cục cứ 10 người thì có 7 người có bằng chứng về cục máu đông.
Có thể lý giải điều này, là do nhiễm virus SARS-CoV-2 ảnh hưởng trực tiếp đến hệ thống đông máu, và do đó tăng khả năng đông máu.
Với phần lý giải như trên, có thể thấy là tỷ lệ trung bình của cục máu đông trong dân số nói chung lớn hơn nhiều so với tỷ lệ xuất hiện sau khi tiêm vaccine AstraZeneca. Và tỷ lệ phát sinh cục máu đông nếu chúng ta bị nhiễm Covid-19 còn khủng khiếp hơn nữa. Qua đây, mỗi người có thể tự rút ra kết luận cho câu hỏi “tiêm hay không” với thuốc chủng của AstraZeneca!